Waarom ben ik zo vaak bang voor wat de toekomst brengt?

« Wat als mijn ziekte erger wordt? »

« Hoe zal mijn leven er binnen vijf jaar uitzien? »

« Kan ik mijn plannen nog waarmaken? »

Veel mensen met pulmonale hypertensie en hun naasten herkennen deze gedachten. Soms duiken ze af en toe op, soms lijken ze voortdurend aanwezig. Het kan voelen alsof je nooit helemaal tot rust komt, omdat er altijd vragen zijn waarop niemand een duidelijk antwoord kan geven.

Als je vaak bang bent voor de toekomst, betekent dat niet dat er iets mis is met jou. Het betekent meestal dat je probeert om te gaan met iets wat erg moeilijk is: leven met onzekerheid.

Thema
Angst en onzekerheid
Doelgroep
Mantelzorger, Patiënt

Leven met vragen zonder antwoord

Mensen houden van voorspelbaarheid. We maken plannen en proberen grip te krijgen op wat komt. Maar pulmonale hypertensie brengt vaak onzekerheden met zich mee die niet eenvoudig op te lossen zijn.

Misschien vraag je je af:

  • Hoe zal de ziekte evolueren?
  • Zal de behandeling blijven werken?
  • Wat betekent dit voor ons dagelijks leven?
  • Hoe verandert dit onze rol binnen het gezin?
  • Welke beperkingen zullen er in de toekomst zijn?

Het moeilijke is dat niemand deze vragen met zekerheid kan beantwoorden. Zelfs artsen kunnen vaak alleen spreken over kansen en mogelijkheden. Bij een aandoening zoals PH kan dit systeem overuren draaien. Je hoofd blijft zoeken naar antwoorden die er niet zijn en blijft scenario’s bedenken. Daardoor kan je in een kringloop van piekeren terechtkomen, wat erg vermoeiend is.

Wat kan helpen?

Wanneer je merkt dat je blijft nadenken over de toekomst, vraag jezelf dan eerst af:

Gaat het om een probleem dat je vandaag kunt aanpakken? Zet dan een kleine, concrete stap.

Gaat het om een ‘wat als…?’-gedachte waarop vandaag geen antwoord mogelijk is? Dan helpt verder piekeren meestal niet. Je kunt de gedachte bijvoorbeeld kort opschrijven en afspreken dat je er op een vast piekermoment later op de dag naar terugkeert. Zo hoef je ze niet weg te duwen, maar ook niet telkens opnieuw te volgen.

Merk vervolgens op wat je hoofd doet:
« Ik merk dat mijn hoofd opnieuw een rampscenario probeert te voorspellen. »

Laat die gedachte vervolgens voorbijdrijven, alsof het een wolk of een blaadje op een rivier is. Je hoeft ze niet weg te krijgen; je hoeft er ook niet achteraan te gaan.

Breng daarna je aandacht bewust terug naar wat er nu is. Kijk om je heen. Wat zie je? Wat hoor je? Wat voel je? Op die manier oefen je om niet automatisch meegezogen te worden in elke zorg over de toekomst.

Enkele oefeningen over het leren observeren van gedachten in plaats van erin meegetrokken te worden vind je hier. Mindfulness-gerichte technieken kunnen helpen om je aandacht vaker terug te brengen naar wat er nu is.

Getuigenis

Na de periode met ziekenhuisopnames volgden veel vragen en ook wel momenten van angst hoe ik hier uiteindelijk zou uit komen. Zou de coma geen schade hebben aangebracht aan geestelijke vermogens? Zou een zeker normaal leven er nog in zitten? Het was soms wel zwaar en beangstigend om dit te overdenken.

(…) Jaren later kom ik tot op het punt dat er altijd beperkingen zullen blijven maar met een goede ingesteldheid valt er zeker behoorlijk verder te leven. In feite kan ik bijna alles wat voordien ook mogelijk was, alleen zijn fysieke inspanningen nu niet meer mogelijk zoals vroeger en is het sneller rusten geblazen. Ik mag wel zeggen dat ik er behoorlijk goed uit gekomen ben. Gelukkig staat de medische wereld niet stil.

Henk

Lees het volledige verhaal

Je hoeft het niet alleen te dragen

Angst en onzekerheid worden vaak lichter wanneer je ze deelt.

  • Praat erover met iemand die je vertrouwt, zoals een partner, familielid of vriend.
  • Zoek contact met lotgenoten via de patiëntenvereniging PH. Mensen die hetzelfde meemaken begrijpen vaak zonder veel uitleg waar je tegenaan loopt.
  • Overweeg psychologische ondersteuning wanneer angst of piekeren je dagelijks leven sterk beïnvloeden. Een psycholoog kan je helpen om anders met onzekerheid om te gaan. Op onze pagina over psychologische ondersteuning vind je informatie over hoe je een geschikte psycholoog kunt vinden.

Onzekerheid blijft, maar het leven staat niet stil

Leven met pulmonale hypertensie betekent vaak leren omgaan met vragen zonder duidelijk antwoord. Dat is niet gemakkelijk.

Toch ontdekken veel mensen dat een waardevol leven niet afhankelijk is van volledige zekerheid. Je kunt bang zijn voor de toekomst én toch betekenisvolle momenten beleven. Je kunt onzeker zijn én toch keuzes maken.

Misschien is dat niet de oplossing waar we op hopen. Maar het kan wel een manier zijn om stap voor stap meer rust te vinden.

Misschien vind je dit ook interessant?

Angst en onzekerheid

Wat kunnen mindfulness-gerichte technieken voor mij betekenen?

Leven met pulmonale hypertensie kan ervoor zorgen dat je aandacht vaak naar je lichaam, je klachten of de…

Patiënt
Psychologische hulp​

Hoe kan ik mijn mantelzorg rond mij organiseren?

Wanneer je door pulmonale hypertensie vaker hulp nodig hebt, komt veel zorg soms vanzelf bij één persoon terecht:…

Mantelzorger, Patiënt
Psychologische hulp​

Hoe weet ik of een psycholoog bij mij past?

Een psycholoog zoeken is één ding. Weten of je bij de juiste persoon terechtgekomen bent, is iets anders.…

Mantelzorger, Patiënt

Weet je niet meteen waar te beginnen?

Je hoeft het niet alleen uit te zoeken. Bel de PH-telefoon voor een gesprek met iemand die de ziekte kent, of zoek gericht psychologische hulp in je buurt.